Zdrowie nie zaczyna się w szpitalu. Wiceminister zdrowia: trzeba odwrócić myślenie
Przez dziesiątki lat system ochrony zdrowia był budowany przede wszystkim wokół leczenia chorób. Dziś coraz wyraźniej widać, że to za mało. Starzenie się społeczeństwa, choroby przewlekłe i rosnące potrzeby pacjentów sprawiają, że punkt ciężkości powinien przesuwać się w stronę profilaktyki.
– To jest ten czas, kiedy rzeczywiście powinniśmy zmienić paradygmat i odwrócić filozofię myślenia o zdrowiu
mówi Katarzyna Kacperczyk, wiceminister zdrowia.
Zdrowie nie zaczyna się od wizyty u lekarza
Wiceminister zdrowia podkreśla, że zdrowie nie zaczyna się dopiero wtedy, gdy pacjent trafia do gabinetu lekarskiego albo szpitala. Zaczyna się znacznie wcześniej – w codziennych wyborach.
– Zdrowie nie zaczyna się od wizyty u lekarza, zdrowie nie zaczyna się od szpitala. Zdrowie to przede wszystkim profilaktyka pierwotna
– mówi Katarzyna Kacperczyk. Jak wyjaśnia, chodzi m.in. o unikanie alkoholu, papierosów, wyrobów tytoniowych i nowych produktów nikotynowych, ale także o ruch, aktywność społeczną, kontakty międzyludzkie i zdrowe żywienie.
– Każdy z nas indywidualnie, już od najmłodszych lat, może zadbać o to, żebyśmy żyli długo. Ale nie tylko długo — także w dobrej jakości życia, bo to jest najważniejsze
– podkreśla.
Edukacja zdrowotna od najmłodszych lat
Jednym z najważniejszych elementów zmiany ma być edukacja zdrowotna. Zdaniem Katarzyny Kacperczyk dzieci powinny uczyć się od najmłodszych lat, że zdrowie nie jest dane raz na zawsze i wymaga codziennej troski.
– Bardzo się cieszę, że edukacja zdrowotna będzie przedmiotem obowiązkowym od przyszłego roku. Powinna być nim już rok wcześniej, ponieważ powinniśmy edukować dzieci od najmłodszych lat, że podstawą zdrowia jest profilaktyka, uważność i dbałość o siebie samego
– mówi. Jak dodaje, Ministerstwo Zdrowia kładzie na ten obszar duży nacisk.
Kobiety mają ogromną rolę w profilaktyce
Wiceminister zdrowia zwraca uwagę, że kobiety bardzo często są osobami, które w rodzinach inicjują działania związane ze zdrowiem: pilnują badań, edukują dzieci, zachęcają bliskich do wizyt lekarskich i same częściej interesują się profilaktyką.
– Kobiety zdecydowanie mają tutaj większe pole do działania jako te osoby, które w rodzinach dbają o dzieci i o całą przestrzeń edukacji
– mówi Katarzyna Kacperczyk. Jej zdaniem kobiety są często bardziej świadome i wrażliwe na kwestie zdrowotne. Widać to także w polityce zdrowotnej i debacie publicznej.
– Patrząc na rok profilaktyki w Sejmie i na to, jak bardzo kobiety, posłanki i senatorki są zaangażowane w profilaktykę, myślę, że kobiety mogą rzeczywiście dużo zmienić
– podkreśla.
Badania są dostępne. Trzeba z nich korzystać
Katarzyna Kacperczyk zaznacza, że zmienia się także podejście kobiet do badań profilaktycznych i przesiewowych, szczególnie w obszarze nowotworów kobiecych. W systemie dostępne są m.in. cytologia, w tym cytologia na podłożu płynnym, mammografia oraz program „Moje Zdrowie”.
– Zachęcamy do korzystania z tych badań. Kobiety mogą pokazać, że warto zdrowo żyć, warto dbać o zdrowie, warto się badać i korzystać z badań, które mamy w systemie dostępne, zanim zachorujemy
– mówi wiceminister zdrowia.
Ruch, dieta i relacje. Tak wiceminister dba o zdrowie
Zapytana o własne zdrowie Katarzyna Kacperczyk przyznaje, że ważne są dla niej trzy rzeczy: dobre jedzenie, aktywność fizyczna i relacje z innymi ludźmi.
– Dobrze jem, bardzo dbam o to, co jem i kiedy jem. Uważam też, że podstawą dobrego zdrowia jest ruch. Jestem aktywna fizycznie, dużo staram się ruszać mimo pracy
– mówi. Podkreśla również znaczenie kontaktów międzyludzkich.
– To chyba najważniejsze w życiu: rozwijam relacje z drugim człowiekiem. Do tego wszystkich zachęcam, bo realne kontakty międzyludzkie budują naszą odporność psychiczną, ale też fizyczną
– zaznacza.
Spacer w lesie i 40 kilometrów na rowerze
Aktywność fizyczna nie musi oznaczać wyłącznie intensywnego sportu. Wiceminister zdrowia mówi, że bardzo ceni spacery, zwłaszcza w lesie.
– Uwielbiam spacerować w lesie. Myślę, że to ma bardzo pozytywny wpływ
– mówi. Nie unika też bardziej wymagających form ruchu.
– Wczoraj (24 maja – przyp. red.) wzięłam udział w rajdzie rowerowym i przejechałam 40 kilometrów
– dodaje.
Profilaktyka zaczyna się, zanim pojawi się choroba
Przesłanie jest proste: zdrowie nie powinno być tematem dopiero wtedy, gdy pojawia się diagnoza. Profilaktyka zaczyna się wcześniej — w szkole, rodzinie, codziennym ruchu, diecie, relacjach, szczepieniach i badaniach. To właśnie takie podejście, zdaniem Katarzyny Kacperczyk, powinno coraz mocniej kształtować system ochrony zdrowia: mniej myślenia wyłącznie o leczeniu chorób, więcej działań, które pozwalają im zapobiegać.